De koppelkaart: de praktijk blijven koppelen aan de theorie

Als starter heb je er wellicht tijdens je opleiding al mee te maken gehad, de koppelkaart©. Hij is ontwikkeld om bij begeleidingsgesprekken de koppeling tussen de theorie (vanuit opleiding/boeken) en de praktijk te ondersteunen en bevorderen. De pendel tussen theorie en praktijk blijkt van belang voor het leren van de student. Zonder die koppeling kan een opgedane ervaring leiden tot oppervlakkige kennis die nauwelijks overdraagbaar is naar een andere situatie.

Drie theorieën over het voeren van begeleidingsgesprekken zijn de basis van deze kaart:
1. de leercyclus van Kolb,
2. de reflectiespiraal van Korthagen
3. de fasering van begeleidingsgesprekken van Geldens.

De koppelkaart bestaat uit een blauwe en een rode kant (zie figuur 1)1. Dit geeft de twee gespreksstrategieën weer die tijdens de begeleiding ingezet kunnen worden. Blauw start vanaf een vooraf gesteld lesdoel van de student/starter, terwijl de rode kant start vanaf een praktijkervaring/gebeurtenis/incident, positief dan wel negatief. Zo kun je als starter bijvoorbeeld de leervraag hebben dat je meer activerende open vragen wil stellen aan de leerlingen, dat is je eigen leerdoel. Via de blauwe kant kun je dit nu gaan controle. Een eigen leerdoel kan echter door een incident ook op het tweede platform terecht komen. Stel je voor dat een andere docent hetzelfde leerdoel heeft, maar dat hij toevallig ook een nieuwe werkvorm uitprobeert. Die werkvorm blijkt super aan te slaan en de leerlingen zijn actief en enthousiast aan de slag met de stof. het is dan ook zeer waardevol om niet (direct) te kijken naar je eigen leerdoel via de blauwe kant, maar om via de rode kant te ontdekken wat er nu in de les is gebeurt waardoor het zo leuk ging. Het zou dan zonde zijn om hieraan voorbij te gaan en die ervaring niet te analyseren waarbij je hem mogelijk ook op andere manieren bewust kunt inzetten.

koppelkaartgroot

 

Maar waarom zouden we dit instrument alleen toepassen bij studenten? Als startende leraar ben je dan wel klaar met je opleiding, maar dit betekent niet dat je klaar bent met leren. Ook bij starters gebeurt er nog van alles in de les, soms positief en soms negatief. Daarom worden veel starters (intensief) begeleidt door middel van een inductiearrangement opgezet door de school. Kan de koppelkaart hier ook nog ondersteunen? Is deze manier van theorie en praktijk koppelen ook bij starters belangrijk? Ik denk dat het kan zorgen voor een systematische benadering, omdat de kaart kan dienen als denk- en handelingsmodel. Een valkuil bij begeleidingsgesprekken is dat de deelnemers blijven hangen in de verduidelijkingsfase.  Er wordt dan vooral gekeken naar de situatie, waarbij er wordt voorbij gegaan aan wat de student/starter er van kan leren. Zo wordt er dan vooral gekeken naar wat de starter en de leerlingen deden, maar niet naar welke alternatieven voor het handelen er voorhanden zijn en welke theorie dit ondersteunt.

In hoeverre denk jij dat de koppelkaart een rol kan spelen bij gesprekken met starters?
Zijn er starters/begeleiders die dit ook bij collega’s inzetten en niet alleen bij studenten?
Ik ben erg benieuwd naar jullie ervaringen bij het werken met de koppelkaart.

 

 

1. Een uitgebreide beschrijving over de achtergrond en het gebruik van de koppelkaart is hier te vinden.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s